• Toplam 1 kullanıcı çevrimiçi :: 0 kayıtlı, 0 gizli ve 1 misafir (son 5 dakika içinde aktif olan kullanıcılara dayanmaktadır.)
  • En çok 86 kullanıcı Sal Oca 15, 2013 2:08 am tarihinde bir arada bulundu
  • Bu forumu görüntüleyenler: Kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir
Pano anasayfası TÜRKÇE Sözcükte Anlam

Sözcükte Anlam

Sözcükte Anlam Özellikleri

Sözcükte Anlam Özellikleri

İleti Çiğdem Çamcı » Pts Ekm 18, 2010 1:09 pm

Sözcükte Anlam Özellikleri
A)Gerçek anlam (Temel Anlam, Başat Anlam, Konuluş Anlam, Asıl Anlam):
Bir sözcüğün sözlük anlamına denir. Sözcüğün tek başına düşündürdüğü kavram veya kavramlardır. Sözcüklerin herkesçe bilinen ortak anlamıdır. Kişilerin kullanımına göre değişik anlam içermez. Sözcüğün aklımızda ilk beliren ve yaygın olarak kullanılan anlamdır. Yerine başka kelime kullanılmaz.
B)Yan Anlam :
Sözcüğün temel analmına bağlı olarak kazandığı yeni anlamdır.
ÖRNEK : almak kelimesi
1.Kitaplıktan bir kitap aldım.( temel anlam)
2.İş dönüşünde kızına bir hediye almış. (satın almak, yan anlam)
3.Irmak kenarında bir çok köyü sel almış. (götürmek sürüklemek, yan anlam )
4.Üsküdar’a gider iken aldı da bir yağmur. (yakalanmak tutulmak, yan anlam )
5.bu iş yerine yeni memur alacaklarmış. (işe başlatmak, yan anlam )
6.İlim çinde de olsa gidip alınız. (edinmek sahip olmak, yan anlam )
7.Bu kutu bukadar kitap almaz. ( sığmak, yan anlam )
8.Işık gözümü aldı. (kamaşmak, yan anlam )
9.Beni içeriye aldılar. (girmeye izin vermek, yan anlam )
NOT : Sözlükte anlamı çok olan kelimlere dikkat edin.
NOT : Alışveriş zamanları, gün isimleri adlandırmalardan önce kullanıldığı için temel anlamlıdır.
NOT : Ağaç ismi temel, meyve ismi ise yan anlamlıdır.
ÖRNEK : Pazardan kayısı aldım.
Pazar : temel anlam
Kayısı : yan anlam
Pazar günü kayısıyı budadım.
Pazar : yan anlam
Kayısı : temel anlam
NOT: Temel anlamda kelimelerin çıkış noktası önemlidir.
ÖRNEK : Ülkemizde çay Karadeniz’de yetişir. ( temel anlam )
Çay alımları haftaya başlıyor. ( yan anlam )
Sabahları çay içmem. (yan anlam )
Annem komşuya çaya gitti. ( yan anlam )
Okul çayı ertelendi. (yan anlam )
NOT: Ekim, ocak, aralık gibi ay isimleri ise yan anlamlıdır.
NOT: Ürün adları, mikar bildirecek biçimde kullanılan kap adları yan anlamlıdır.
ÖRNEK : Yeni aldığım tabak kırıldı . ( temel anlam )
Bir tabak yemek yedim . ( yan anlam )
Bir tabak yedim. ( mecaz anlam )
Not : Organ aktarımı yan anlamdadır.( kapının kolu gibi)
C) Mecaz Anlam (Değişmece Anlam )
Bir sözcüğün gerçek anlamının dışında benzetme veya ilgi yoluyla başka bir sözcüğün yerine kullanılmasıdır. Üç farklı şekilde kurulur: benzetme yoluyla, ilgi yoluyla ve deyim aktarması yoluyla .
ÖRNEK : Piknikte ateş yaktılar. ( temel anlam ateş )
Çocuğun ateşi çıktı. ( yan anlam )
Yüreğine bir ateş düştü. ( mecaz anlam )
NOT : Mecaz anlam daha çok soyut sözcükleri somut sözcükler ile ifade ederek oluşturulur.
ÖRNEK : SaçlarıMa kar mı yağdı? ( kar mecaz anlam, benzetme yolu ile )
Beni eve sor. (ev mecaz anlam, ilgi yolu ile )
D) Terim Anlam
Bilim sanat ve meslek dalları ile ilgili kavramların karşılığı olan,tek anlam taşıyan sözcüklerdir. Temel anlama bağlıdır.

NOT: Bir sözcük birden çok alanda terim olarak kullanılabilir.

ÖRNEK : kök = Türkçe
= Matematik
= Fen Bilgisi

NOT: Bazen bir sözcük gerçekte terim değilken terim olarak kullanılabileceği gibi gerçekte terim olan bir sözcük de terimlikten çıkabilir.
(Sorularda cümlenin tamamı okunmalıdır.)

ÖRNEK : Polis bir hücre daha ortaya çıkardı.
Terimlikten çıkmış kelime

Sinop burnu Türkiye’nin en kuzey noktasıdır.
Terimleşmiş kelime
Çiğdem Çamcı
Site Yöneticisi
 
İleti: 82
Kayıt: Cum Ekm 08, 2010 3:18 pm

Sözcükte Anlam

Kimler çevrimiçi

Bu forumu görüntüleyenler: Kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir

cron

Kimler çevrimiçi

Toplam 1 kullanıcı çevrimiçi :: 0 kayıtlı, 0 gizli ve 1 misafir (son 5 dakika içinde aktif olan kullanıcılara dayanmaktadır.)
En çok 86 kullanıcı Sal Oca 15, 2013 2:08 am tarihinde bir arada bulundu

Bu forumu görüntüleyenler: Kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir

Kimler çevrimiçi

Toplam 1 kullanıcı çevrimiçi :: 0 kayıtlı, 0 gizli ve 1 misafir (son 5 dakika içinde aktif olan kullanıcılara dayanmaktadır.)
En çok 86 kullanıcı Sal Oca 15, 2013 2:08 am tarihinde bir arada bulundu

Bu forumu görüntüleyenler: Kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir