• Toplam 2 kullanıcı çevrimiçi :: 0 kayıtlı, 0 gizli ve 2 misafir (son 5 dakika içinde aktif olan kullanıcılara dayanmaktadır.)
  • En çok 86 kullanıcı Sal Oca 15, 2013 2:08 am tarihinde bir arada bulundu
  • Bu forumu görüntüleyenler: Kayıtlı kullanıcı yok ve 2 misafir

Tanzimat Dönemi Türk Edebiyatı

Tanzimat Edebiyatı Özellikleri

Tanzimat Edebiyatı Özellikleri

İleti Çiğdem Çamcı » Pts Ekm 18, 2010 10:20 am

Tanzimat Edebiyatı Özellikleri

1- Toplum için sanat anlayışı benimsenmiştir. Sanat toplumun batılılaşması için bir araç olarak kullanılmıştır.
2- Eserlerin halkın anlayabileceği sade bir Türkçe ile yazılması amaçlanmıştır.
3- Divan edebiyatının süslü, sanatlı nesri yerine, belli bir düşünceyi iletmeyi amaçlayan yeni bir nesir geliştirilmiştir. İlk kez noktalama işaretleri kullanılmıştır.
4- Şiirde yeni konular (yurt, ulus, özgürlük, insan hakları, demokrasiye bağlılık…) işlenmiştir. Biçim bakımından Divan edebiyatına bağlı kalınmış; gazel, kaside, murabba, terkib-i bend gibi nazım biçimleri kullanılmıştır.
5- Tanzimat sanatçıları Fransız edebiyatını örnek almışlar;
Klasisizm ( Şinasi, Ahmet Vefik Paşa, Ali Bey)
Romantizm ( Namık Kemal, Ahmet Mithat, Abdülhak Hamit)
Realizm ( Recaizade Mahmut Ekrem, Sami Paşazade Sezai, Nabizade Nazım) etkisinde kalmışlardır.
6- İlk örnekleri bu dönemde görülen roman, teknik yönden zayıf ve kusurludur. Romanlarda batılılaşmanın yanlış anlaşılması, aile sarsıntıları , köle ticareti gibi konular işlenmiştir.
7- Tanzimat tiyatrosu, sahne dili ve tekniği açısından başarılıdır. Tiyatro, halkı eğitmek için bir okul gibi düşünülmüştür.
8- Tanzimat edebiyatı, Batı etkisindeki Türk Edebiyatı’nın ilk durağı olmasından, Batı edebiyatı türlerinin ilk örnekleri bu dönemde verilmiştir. Bu dönem edebiyatı bir ilkler edebiyatıdır. Genellikle Batı edebiyatı türleri çeviri yoluyla edebiyatımıza girmiştir.
9- İkinci dönemde toplum sorunlarından uzaklaşılmış, ‘sanat için sanat’ anlayışı benimsenmiştir. Dilde sadeleşme çabası bırakılmıştır. Batı edebiyatı türlerinde eserler verilmiştir. Sanatçılar daha da ustalaşmışlardır. Şiirini konusu genişlemiş, biçimsel yenilikler gelmiştir. Realizm romanda etkilidir.

TAZİMATIN 1. DÖNEMİ

ŞİİR ÖZELLİKLERİ

1.Şairler parça güzelliğini bırakıp bütün güzelliğine yönelmişlerdir.

2.Şiirlere konu ile ilgili adlar verilmiştir. (Hürriyet Kasidesi)

3.Şirin biçiminde (ölçü, birim, tür) değil özünde yenilik yapmışlardır. Konular değişmiştir. (Hak, adalet, özgürlük, vatan, millet)

4.Nazım birimi genelde beyittir.

5.Hece ölçüsü savunulmuştur. Yer yer kullanılmış; fakat daha çok aruz tercih edilmiştir.

6.Bu dönemde hem eski hem de yeni biçimler kullanılmıştır.

7.Hayali konulardan vazgeçilmiş, hayatla ilgili gerçekler şiirde işlenmeye başlanmıştır.

8.Biçim alanındaki tek yenilik kaside de olmuştur. Kasidenin klasik bölümleri kaldırılıp konudan konuya eçililmiştir. (Mustafa Reşit Paşa Kasidesi Şinasi)

9.Şiirde çoşkulu bir söyneyiş benimsenmiş, sanatçılar toplumcu romantizm akımının izleyicisi olmuşlardır.

10.Şinasinin şiiri ise öğretici akılcı klasizm akımına bağlı niteliktedir.

11.Toplum için sanat anlayışı vardır.

12.Batı edebiyatına ait türler ilk defa bu dönemde kullanılmıştır.

13.Dilde sadeleşmeyi savunmuşlardır ama bu fikri uygulamaya geçirememişleridir.

14.Şiirde fikirler söyleyişten ön plandadır.

15.Göz kafiyesi, tam ve zengin kafiye kullanılmıştır.

16.Dil Osmanlıcadır.

17.Şiirde söz sanatlarına yer verilmemiştir.

18. Şiirler açıdan kusurludur.

19.Nesir dili şiire uygulanmıştır.

ROMAN VE ÖYKÜ ÖZELLİKLERİ

1.Bu türlerin ilk örnekleri bu dönemde (1870) verilmiştir

2.Romantizmin toplum için sanat görüşü benimsemiştir.

3.Abartılı konulara olağan dışı rastlantılara yer verilmiş, konular günlük hayattan ya da tarihten alınmıştır. Romanların sık sık akışı kesilmiş öznel yargılar da yansıtılmıştır. Çoğu yazarda bir ibret dersi verme amacı görülür. Kısacası teknik zayıftır.

4.İyi kötü güzel çirkin ayrımı yazarın kişisel görüşleri doğrultusunda yapılmıştır. Yazarlar göstermeyi değil, anlatmayı yeğlemişlerdir.

5.Yanlış batılılaşmayla alay edilmiştir. Kahramanlar ilk görüşte aşık olurlar. İyiler hep iyi, kötüler hep kötüdür.

6.İki üslüp tipi belirir: Namık Kemal’in edebi, sanatlı uslubu ve Ahmet Mitahat’ın telgraf uslubu. Daha çok NNamık Kemal’in üslubu benimsenmiştir.

7.Olaylar genellikle dugusal, acıklı konulardan seçilir.

8.Olayların geçtiği yer İstanbul’dur.

9. Kişilik gizlenmemiştir.

10.Tasvirler olayın akışı içinde eritilmemiş bir süs ögesi olarak kullanılmıştır.


TİYATRO ÖZELLİKLERİ

1.Batı tarzı tiyatro da bu dönemde gelişmiştir. İlk örneği Şinasi tarafından verilmiştir. (Şair Evlenmesi)

2.Noktalama işaretleri ilk kez Şair Evlenmesi’nde kullanılmıştır.

3.Sahnelenen ilk tiyatro Namık Kemal’in Vatan yahut Silistre’sidir.

4.Tiyatronun dili oldukça sadedir.

5.Konular günlük hayattan ve tarihten alınmıştır.

6.Tiyatro faydalı bir eğlence olarak kabul edilmiş, eğitici bir araç olarak görülmüştür.

MAKALE

Edebiyatmıza ilk örneği Şinasi’nin Tercuman-ı Ahval Mukaddimesi’dir.


ELEŞTİRİ

Edebiyatımızda ilk örneği Namık Kemal’in Tahrib-i Harabat adlı yapıtıdır.
Çiğdem Çamcı
Site Yöneticisi
 
İleti: 82
Kayıt: Cum Ekm 08, 2010 3:18 pm

Tanzimat Dönemi Türk Edebiyatı

Kimler çevrimiçi

Bu forumu görüntüleyenler: Kayıtlı kullanıcı yok ve 2 misafir

Kimler çevrimiçi

Toplam 2 kullanıcı çevrimiçi :: 0 kayıtlı, 0 gizli ve 2 misafir (son 5 dakika içinde aktif olan kullanıcılara dayanmaktadır.)
En çok 86 kullanıcı Sal Oca 15, 2013 2:08 am tarihinde bir arada bulundu

Bu forumu görüntüleyenler: Kayıtlı kullanıcı yok ve 2 misafir

Kimler çevrimiçi

Toplam 2 kullanıcı çevrimiçi :: 0 kayıtlı, 0 gizli ve 2 misafir (son 5 dakika içinde aktif olan kullanıcılara dayanmaktadır.)
En çok 86 kullanıcı Sal Oca 15, 2013 2:08 am tarihinde bir arada bulundu

Bu forumu görüntüleyenler: Kayıtlı kullanıcı yok ve 2 misafir